Spellen als de beste

Veel scholen hebben zich de laatste jaren gericht op opbrengstgericht leesonderwijs. Zo ook basisschool De Bron, binnen het landelijk bekende Enschedese Leesverbeterplan. Beter lezen? Dan ook beter spellen! De school verbeterde haar spellingonderwijs, ondersteund door Expertis.

Opbrengstgericht werken binnen het leesonderwijs heeft op basisschool De Bron in Enschede geleid tot hogere resultaten. De school merkte echter dat de resultaten bij spelling achterbleven in vergelijking met de resultaten bij andere vakgebieden. Directeur Arnoud Messelink wilde daarom graag een succesvolle aanpak om ook het spellingonderwijs op zijn school te verbeteren. Leerlingen hadden weinig kennis van spellingregels en er werden door de school heen verschillende ezelsbruggetjes aangeboden, schetst leerkracht Trudy Smids. Hierdoor ontwikkelden de leerlingen onvoldoende strategieën om woorden goed te kunnen spellen. Leerlingen met gevoel voor taal behaalden goede scores, maar voor taalzwakke leerlingen was de spelling onvoldoende inzichtelijk. Adviseur Loes Veneklaas van Expertis stelde in overleg met de school en de leescommissie (waarin Thirza van den Geest, Esther Wind en Trudy Smids van De Bron participeerden) een plan samen.

Inslijpen spellingregels

Zowel op schoolniveau als op klassenniveau zijn verschillende interventies gedaan waarbij de kenmerken van effectief onderwijs als leidraad dienden (zie kader). Gestart werd met een inventarisatie van het spellingonderwijs. Daarvoor werd gebruikgemaakt van een quick scan, ontwikkeld door Stichting Leerplan Ontwikkeling (SLO). Trudy Smids: "Elke leerkracht vulde een vragenlijst in, waarbij er onder meer werd gekeken naar de manier van instructie geven, het gebruik van regels en de aanpak van zorgleerlingen. Hierdoor kregen wij als leescommissie een goed beeld van het spellingonderwijs op onze school. Vervolgens rolden er enkele  aandachtspunten uit, waar we mee aan de slag konden. Zo kwamen we erachter dat het belangrijk is dat er in elke klas dezelfde spellingregels worden gehanteerd, zodat de leerlingen niet in de war raken en de regels goed kunnen toepassen. De leescommissie heeft naar aanleiding hiervan besloten om te gaan werken met regelkaarten die in elke klas opgehangen worden. Op deze manier is er eenheid binnen de school en slijpen de regels beter in.”

Scherpe doelen

Daarnaast zijn er op schoolniveau doelen gesteld. Vanuit opbrengsten naar doelen werken, is immers het motto. Op klassenniveau werd ingestoken op professionalisering van leerkrachten op het gebied van effectieve spellinginstructie, spellingbewustzijn, spellinggeweten en effectieve oefenvormen. Leerkrachten is geleerd hoe ze het beste een spellingregel kunnen aanbieden en hoe ze leerlingen een nieuwe regel moeten aanleren. Nu is het de kunst om alles goed vast te leggen en te borgen, aldus Arnoud Messelink. "Nieuwe collega’s zullen betrokken moeten worden en we gaan nog hogere doelen formuleren. Ook zal het werken met groepsplannen binnen het spellingonderwijs verder aangescherpt worden.”

Meer informatie: frans.winkels@expertis.nl